آموزش Dissolve کردن در ArcGIS
ابزار Dissolve یکی از مهمترین ابزارهای تحلیل در GIS است که برای ادغام عوارض بر اساس یک یا چند فیلد مشترک استفاده میشود. برخلاف ابزار Merge که فقط لایهها را کنار هم قرار میدهد، در Dissolve عوارضی که مقدار یکسانی در یک فیلد مشخص دارند، بهصورت واقعی با هم ترکیب شده و به یک عارضه واحد تبدیل میشوند.
هدف اصلی این ابزار، حذف مرزهای داخلی بین عوارض همگروه و تولید عوارض کلیتر و یکپارچهتر است. به عبارت سادهتر، اگر چند پلیگون یا خط دارای یک ویژگی مشترک باشند (مثلاً نام استان یا نوع کاربری)، با استفاده از Dissolve میتوان آنها را به یک عارضه بزرگتر تبدیل کرد.
از نظر ورودی، ابزار Dissolve میتواند روی انواع دادههای برداری اجرا شود؛ یعنی لایههای پلیگون، خط، نقطه یا هر Feature Class که دارای فیلدهای توصیفی باشد. شرط اصلی این است که یک یا چند فیلد بهعنوان مبنای گروهبندی (Dissolve Field) انتخاب شود.
از نظر هندسی، خروجی ابزار Dissolve تغییرات مهمی نسبت به ورودی دارد. تمامی عوارضی که در فیلد انتخابی مقدار یکسان دارند، با هم ترکیب میشوند و مرزهای داخلی بین آنها حذف میگردد. در نتیجه، تعداد عوارض در خروجی معمولاً کمتر از ورودی خواهد بود. این ویژگی باعث میشود دادهها سادهتر شده و برای تحلیلهای کلان مناسبتر شوند.
در مورد اطلاعات توصیفی (Attribute Data)، دو حالت اصلی وجود دارد. در حالت اول، اگر از آمارگیری (Statistics) استفاده نشود، فقط فیلدی که بر اساس آن Dissolve انجام شده در خروجی باقی میماند و سایر فیلدها حذف یا نادیده گرفته میشوند. اما در حالت دوم، میتوان از گزینه Statistics Fields استفاده کرد. در این حالت، فیلدهای عددی میتوانند با روشهایی مانند مجموع (Sum)، میانگین (Mean)، حداقل (Min) یا حداکثر (Max) خلاصه شوند. برای مثال، میتوان جمعیت چند پارسل را با هم جمع کرد و یک مقدار کلی برای عارضه جدید بهدست آورد.
یکی دیگر از تنظیمات مهم در این ابزار، کنترل حالت چندبخشی (Multipart) است. در حالت پیشفرض (MULTI_PART)، اگر عوارض همگروه از نظر مکانی جدا از هم باشند، بهصورت یک Feature چندتکه ذخیره میشوند. اما در حالت (SINGLE_PART)، هر بخش جداگانه بهعنوان یک Feature مستقل در خروجی ذخیره میشود. این گزینه زمانی اهمیت دارد که بخواهید هر قطعه را بهصورت جدا تحلیل کنید.
در مورد دادههای خطی نیز، ابزار Dissolve میتواند خطوطی که ویژگی مشترک دارند را به یک خط پیوسته تبدیل کند، بهویژه زمانی که این خطوط به یکدیگر متصل باشند.
برای درک بهتر، یک مثال کاربردی را در نظر بگیرید. فرض کنید یک لایه از مرز شهرستانها دارید که هر کدام دارای فیلدی به نام "نام استان" هستند. اگر این لایه را بر اساس فیلد نام استان Dissolve کنید، تمام شهرستانهای هر استان با هم ترکیب شده و یک پلیگون واحد برای هر استان ایجاد میشود. در این حالت، مرزهای داخلی بین شهرستانها حذف شده و فقط مرز بیرونی استان باقی میماند.
آموزش Dissolve کردن در ArcGIS
برای اجرای ابزار Dissolve در ArcMap، مراحل زیر را دنبال کنید. ابتدا از مسیر ArcToolbox وارد بخش Data Management Tools شوید، سپس به قسمت Generalization رفته و ابزار Dissolve را انتخاب کنید. در پنجره باز شده، در قسمت Input Features لایه موردنظر خود را انتخاب کنید. سپس در بخش Output Feature Class مسیر و نام فایل خروجی را مشخص کنید. در مرحله بعد، فیلد یا فیلدهای موردنظر برای گروهبندی را در قسمت Dissolve Field انتخاب کنید. در صورت نیاز، میتوانید از بخش Statistics Fields برای خلاصهسازی دادههای عددی استفاده کنید. همچنین گزینه Multipart یا Singlepart را بسته به نیاز خود تنظیم کنید. در نهایت با اجرای ابزار، لایه جدیدی ایجاد میشود که عوارض آن بر اساس فیلد انتخابی با هم ادغام شدهاند.
در جمعبندی، ابزار Dissolve زمانی استفاده میشود که بخواهید عوارض مشابه را در سطحی بالاتر تجمیع کنید، مرزهای داخلی را حذف نمایید و دادهها را برای تحلیلهای کلان سادهتر و قابلفهمتر کنید.