شاخص VIBI - تفکیک مناطق شهری از پوشش طبیعی
بررسی در یک نگاه
مشاهده فرمول شاخص
ارایه کاربردهای آن
درک بهتر شاخص
ویژگی های کلی شاخص
ویژگی شاخص VIBI - تفکیک مناطق شهری از پوشش طبیعی
اختصار: VIBI
نام کامل: Vegetation Index Built-up Index
معادل فارسی: شاخص ترکیبی پوشش گیاهی–مناطق ساختهشده
نوع شاخص: Urban / Built-up Index
هدف اصلی: تفکیک مناطق شهری از پوشش طبیعی
تعریف باندها
R : باند قرمز (Red)
N : باند مادونقرمز نزدیک (NIR)
S1 : باند مادونقرمز موج کوتاه اول (SWIR-1)
کاربرد شاخص VIBI - تفکیک مناطق شهری از پوشش طبیعی
با رشد سریع شهرنشینی، پایش گسترش مناطق شهری اهمیت زیادی پیدا کرده است. روشهای طبقهبندی کلاسیک تصاویر ماهوارهای معمولاً به داده آموزشی وابسته هستند، اما شاخصهای طیفی امکان استخراج سریع مناطق شهری را فراهم میکنند. شاخص VIBI با استفاده همزمان از اطلاعات بازتاب مادونقرمز نزدیک (NIR)، قرمز (Red) و مادونقرمز موج کوتاه (SWIR)، نسبت سهم پوشش گیاهی به مناطق ساختهشده را محاسبه کرده و نواحی شهری را برجسته میکند.
این شاخص مخصوص سنجندههایی طراحی شده که باندهایی مشابه لندست دارند و برای تحلیل تغییرات شهری در بازههای زمانی طولانی بسیار مناسب است.
کاربردهای شاخص
- استخراج مناطق شهری (Urban Area Extraction)
- پایش گسترش شهرها
- تفکیک مناطق ساختهشده از خاک
- تحلیل تغییرات کاربری اراضی
- مطالعات برنامهریزی شهری
- تحلیل رشد سکونتگاهها با دادههای لندست
مقادیر شاخص VIBI معمولاً در بازه 0 تا 1 قرار میگیرد. مقادیر بالاتر نشاندهنده غالب بودن ویژگیهای شهری و ساختهشده هستند، در حالی که مقادیر پایینتر به حضور پوشش گیاهی یا سطوح طبیعی اشاره دارند. از آنجا که این شاخص نسبت بین NDVI و مؤلفه ساختهشده را محاسبه میکند، حساسیت آن در مناطق دارای خاک زیاد نسبت به شاخصهای شهری کلاسیک بیشتر است.
| مقدار شاخص | تفسیر |
|---|---|
| کمتر از 0.3 | پوشش گیاهی |
| 0.3 – 0.5 | مناطق انتقالی |
| بیشتر از 0.5 | مناطق ساختهشده |
| سنجنده | Red | NIR | SWIR-1 | تفکیک مکانی |
|---|---|---|---|---|
| Sentinel-2 MSI | B4 | B8 | B11 | 10–20 m |
| Landsat 8/9 OLI | Band 4 | Band 5 | Band 6 | 30 m |
| Landsat 5 TM | Band 3 | Band 4 | Band 5 | 30 m |
| ASTER | Band 2 | Band 3N | Band 4 | 15–30 m |
| MODIS | Band 1 | Band 2 | Band 6 | 250–500 m |
Stathakis D, Perakis K, Savin I. Efficient segmentation of urban areas by the VIBI. International journal of remote sensing. 2012 Oct 20;33(20):6361-77.
