شاخص NDBI ، شاخص نرمال شده شهری
شاخص NDBI (شاخص نرمالشده شهری) شاخص قدرتمند در سنجشازدور است که برای شناسایی مناطق شهری و ساختهشده طراحی شده است. این شاخص با استفاده از تفاوت بازتاب باندهای مادون قرمز نزدیک (NIR) و مادون قرمز کوتاهموج (SWIR) محاسبه میشود. مقادیر مثبت NDBI نشاندهنده مناطق ساختهشده و شهری، و مقادیر منفی آن بیانگر پوششهای طبیعی مانند گیاهان یا آب است. NDBI در مطالعات برنامهریزی شهری، ارزیابی تغییرات کاربری زمین، و تحلیل رشد شهری بهویژه در مناطق پرجمعیت، نقش کلیدی ایفا میکند.
معرفی شاخص
بررسی در یک نگاه
فرمول شاخص
مشاهده فرمول شاخص
کاربرد شاخص
ارایه کاربردهای آن
تحلیل عددی
درک بهتر شاخص
ویژگی های کلی شاخص
اختصار: NDBI
معادل کامل: Normalized Difference Built-Up Index
معادل فارسی: شاخص نرمال شده شهری (مناطق ساخته شده)
کاربرد اصلی: شناسایی مناطق و ساخته شده
باند مادون قرمز نزدیک (NIR): بازه طولموجی بین 0.76 تا 0.90 میکرومتر.
باند مادون قرمز کوتاهموج (SWIR): بازه طولموجی بین 1.55 تا 1.75 میکرومتر
کاربرد های شاخص NDBI ، شاخص نرمال شده شهری
تحلیل توسعه شهری
بررسی تغییرات کاربری زمین و گسترش شهرها.مدیریت منابع طبیعی
شناسایی تعارض بین زمینهای شهری و پوششهای طبیعی یا کشاورزی.پایش اثرات زیستمحیطی
ارزیابی تأثیر شهرنشینی بر دما و آلودگی هوا.برنامهریزی شهری
پشتیبانی از تصمیمگیری در توسعه زیرساختها.تحلیل عددی شاخص NDBI ، شاخص نرمال شده شهری
محدوده مقادیر شاخص NDBI
مقادیر مثبت (۰ تا +۱): نشاندهنده مناطق ساختهشده (شهری) هستند. هرچه مقدار بالاتر باشد، تراکم ساختوساز بیشتر است. مقادیر منفی (۰ تا -۱): معمولاً به پوشش گیاهی، مناطق طبیعی یا آب اختصاص دارند.میانگین شاخص NDBI
میانگین مقادیر NDBI در یک منطقه خاص اطلاعاتی درباره سطح توسعهیافتگی یا تراکم مناطق شهری ارائه میدهد. میانگین بالا: نشاندهنده گسترش گسترده ساختوساز. میانگین پایین یا منفی: مناطق با پوشش طبیعی غالب. انحراف معیار انحراف معیار بالا: تنوع بالا در کاربری زمین. انحراف معیار پایین: تراکم یکنواخت مناطق شهری یا طبیعی. تغییرات فصلی شاخص NDBI افزایش NDBI: گسترش مناطق شهری یا کاهش پوشش گیاهی در دورهای خاص. کاهش NDBI: رشد پوشش گیاهی یا تخریب سازهها.ترکیب شاخص NDBI با شاخصهای دیگر
NDBI میتواند با NDVI برای مقایسه شهرسازی و پوشش گیاهی یا با LST برای تحلیل اثرات توسعه بر دمای زمین استفاده شود.| نام ماهواره / سنجنده | باند مادون قرمز کوتاه (SWIR) | باند NIR |
|---|---|---|
| Landsat 8 & 9 (OLI) | Band 6 | Band 5 |
| Sentinel-2 (MSI) | Band 11 | Band 8 |
| Landsat 4, 5 & 7 (TM/ETM+) | Band 5 | Band 4 |
| MODIS (Terra/Aqua) | Band 6 | Band 2 |
Zha, Y., J. Gao, and S. Ni. "Use of Normalized Difference Built-Up Index in Automatically Mapping Urban Areas from TM Imagery." International Journal of Remote Sensing 24, no. 3 (2003): 583-594.
